به نظر مي‌رسد آنچه ما درباره زمين در قرن بيست و يكم نمي دانيم، بسيار كم و محدود باشد، اما برخلاف تصور، ندانستني هاي ما در مورد زمين به نظر همپايه دانستني هاي ما در مورد آن است. بشر امروزه مي تواند حدود فضاي بالاي سر خود را تا ميليون ها سال نوري دورتر رصد كرده و حتي اجزاي آن را نامگذاري كند، اما نمي داند 10 هزار متر پايين تر در اقيانوس ها چه خبر است.
اقيانوس ها با ميانگين عمق چهار كيلومتر، 70 درصد سطح زمين را پوشانده اند و از همين رو منبع بيكراني براي كاوش هاي علمي به شمار مي روند، با اين حال تا به امروز مطالعات علمي در مورد اقيانوس ها بسيار كم و محدود بوده است. اعماق اقيانوس ها بسيار سرد است، اكسيژن موجود در آن بسيار كم است (اكسيژني كه توسط آبزيان قابل استفاده باشد) و فشار در آنجا يكهزار بار بيشتر از سطح زمين است، به همين خاطر وجود حيات در آنجا بيشتر يك معجزه است. با اين وجود، موجودات جان سختي وجود دارند كه حتي در اين شرايط هم قادر به ادامه حيات هستند.

دنياي عجيب
موجودات عجيب اعماق اقيانوس ها از اين قرار هستند: كوسه هاي آب هاي عميق، ماهي هيولاگونه دراگون فيش (ماهي اژدها)، رد ايلومنينس (كه داراي زائده اي لامپ گونه در زير چشم ها هستند)، نيلوفرهاي دريايي آب هاي عميق، ژله ماهي هاي بسيار خطرناك، ژله ماهي هايي كه زائده هاي فلورسنتي دارند و ... . شايد عجيب ترين موجود اعماق درياها، موجودي 13 متري و بسيار وحشتناك به نام آرشيتوتيس (كه به تازگي براي اولين بار از آنها فيلمبرداري شده است) باشد، اما از آن عجيب تر و ترسناك تر، ماهي مركب عجيب 15 متري كولوزال است كه هيچ گاه زنده مشاهده نشده.
در اين عمق همچنين زندگي به صورت باكتري و كرم هم يافت مي شود كه وجود آنها وابستگي شديدي به پوشش گياهي اعماق اقيانوس ها دارد. اين موجودات از برف هاي ارگانيك كه از بالا به كف اقيانوس مي رسند، تغذيه مي كنند. اين دانه هاي بزرگ برف موجوداتي دريايي هستند كه لاشه آنها پس از مرگ به كف اقيانوس مي رسد. باكتري ها و كرم هاي اقيانوسي حتي قابليت زندگي كردن در چاه هاي نفتي را هم دارند.

شگفتي هيدروترمال
در برخي نقاط اقيانوسي حيات به وفور يافت مي شود. يكي از جالب ترين اكوسيستم هاي اقيانوسي، حفره هاي هيدروترمال است؛ جايي كه آب بسيار داغ غني شده از مواد شيميايي ست و در اطراف آتشفشان هاي نيمه فعال اقيانوسي جريان دارد. در اين منطقه، باكتري هايي كه از متان و سولفيدها تغذيه مي كنند به وفور يافت مي شوند. اين باكتري ها غذاي اصلي ديگر موجودات دريايي از قبيل ماهي هاي عجيب و كرم هايي ست كه به ريفيتا پاچيتيلا معروفند و طول آنها به دو تا سه متر مي رسد.
اين حفره هاي هيدروترمال اولين بار در سال 1977 توسط زيردريايي تحقيقاتي آلوين كشف شدند. كشف اين نكته كه در عمق 2هزار متري از سطح زمين، اكوسيستمي قرار دارد كه حيات در آن برپايه فتوسنتز در جريان است، انقلابي در نظريات علمي ايجاد كرد. در حال حاضر مشخص شده كه اين اكوسيستم ها از اسكانديناوي تا اقيانوس آرام پراكنده اند. برخي معتقدند زندگي در سطح زمين از اين حفره ها نشأت گرفته است.

كوه‌هاي اقيانوسي
كوه هاي زيراقيانوسي درواقع قله هاي آتشفشاني هستند. اين قله ها درواقع جزاير زيردريايي هستند و همان گونه كه گونه گياهي و جانوري در جزاير سطح زمين منحصر به فرد است، گونه هاي حياتي كوه هاي زيردريايي هم منحصر به فرد است. با اينكه در حدود يكصد هزار قله اقيانوسي در جهان وجود دارد، ما فقط اطلاعات اندكي در مورد چند تاي آنها داريم. بزرگترين رشته كوه زيردريايي به وسعت 70 هزار كيلومتر در سراسر زمين كشيده شده است.

تحقيقات گسترده اعماق اقيانوس ها از سال 1930 شروع شده است. در سال 1960 يك زيردريايي سوئيسي موفق شد به عميق ترين نقطه زمين - گودال ماريان - در فيليپين با 11 كيلومتر عمق فرو رود و افق تازه اي در برابر اقيانوس شناسان بگشايد. پس از آن تحقيقات زيادي در مورد اعماق اقيانوس ها انجام شده است، اما با اين حال آنچه ما در مورد اقيانوس ها مي دانيم، قطره اي از اقيانوس است.