دكتر جيم متيراندو
ترجمه: على ملائكه

پرسش: هر بهار آلرژى فصلى من شروع مى شود چه دارويى بايد مصرف كنم؟ كدام يك از دارو ها بهترند؟ آيا براى خارش چشم هايم بايد از قطره استفاده كنم؟
پاسخ: گرچه اين آلرژى ها در فصل هاى بهار و پاييز بارزتر هستند، اما در هر فصلى از سال ممكن است رخ دهند و باعث عطسه و سرفه شوند. آلرژ ى هاى فصلى ناشى از واكنش بدن به مواد آلرژى زايى مانند گرده گياهان، كپك ها و پوسته هاى بدن حيوانات خانگى است، كه همه آنها باعث التهاب پوشش داخلى بينى و آزادى مواد هيستامينى مى شوند و در نتيجه عطسه، خارش چشم ها و آبريزش و احتقان بينى به وجود مى آورد. در كودكان مبتلا به آلرژى والدين ممكن است علايم فرزندانشان را با سرماخوردگى هاى طول كشيده اشتباه كنند. كودكان دچار آلرژى اغلب «كبودى ناشى آلرژى» يعنى حلقه هاى تيره اى در زير چشم هايشان دارند و ممكن است مداوماً بينى شان را بمالند. اغلب آلرژى ها تنها مزاحمت اندكى ايجاد مى كنند؛ اما آنها مى توانند آسم را تشديد كنند، اغلب معالجه آلرژى آسم را هم تخفيف مى دهد. خوشبختانه دارو هاى ضدآلرژى بسيارى در دسترس هستند. بسيارى دارو هاى ضدحساسيت آنتى هيستامينى ارزان تر و قديمى تر كه بدون نسخه مى توانيد از داروخانه تهيه كنيد از جمله دارو هايى مانند كلرفنيرامين، كلماستين، ديفن هيدرامين. البته اين آنتى هيستامين ها باعث ايجاد خواب آلودگى مى شود و اين امر مصرف آنها را محدود مى كند. آنتى هيستامين هاى جديدتر مثل فكسوفنيدين، لوراتادين، ستريزين، كمتر خواب آلودگى ايجاد مى كنند و بنابراين بسيار پرطرفدارتر هستند. گرچه آنتى هيستامين هاى جديدتر ممكن است نسبت به دارو هاى قديمى تر موثر تر نباشند، اما چون معمولاً كافى است يك بار در روز خورده شوند مصرف آنها راحت تر است، البته گران قيمت تر هم هستند. در افرادى كه آلرژى هاى خفيف دارند، دارو هاى آنتى هيستامين خوب عمل مى كنند و تنها در موارد لزوم بايد مصرف شوند. افرادى كه علائم روزانه آلرژى آنها بيش از چندهفته به طول مى انجامد نياز به درمان پيشگيرى كننده بيشتر با يك اسپرى بينى كورتونى مثلاً بكلومتازون دارند، كه واكنش آلرژى را كاهش مى دهد و آزادى هيستامين _ ماده اى كه علائم حساسيت را به وجود مى آورد _ را متوقف مى كند. اسپرى هاى كورتونى بينى موثر ترين درمان آلرژى ها هستند. اين اسپرى ها نياز به مصرف آنتى هيستامين ها را هم كاهش مى دهند. اين اسپرى ها برخلاف آنتى هيستامين ها بايد به طور روزانه به كار برده شوند تا از علائم آلرژى جلوگيرى شود. اسپرى هاى كورتونى استنشاقى ندرتاً ممكن است عوارض چشمى مانند آب مرواريد (كاتاراكت) و آب سياه (گلوكوم) به وجود آورند. در حال حاضر يك داروى آنتى هيستامينى به صورت اسپرى بينى با نام Astelin هم به بازار آمده است اما به اندازه اسپرى هاى كورتونى موثر نيست. يك اسپرى بينى ديگر Nasalcrom هم وجود دارد ك به پيشگيرى از علائم آلرژى كمك مى كند اما آن هم به اندازه اسپرى هاى بينى كورتونى تاثير ندارد. اين اسپرى ها در موارد عدم تحمل دارو هاى استروئيدى و كورتونى تجويز مى شوند. دارو هاى ضداحتقان مانند سودوافدرين (با نام هاى تجارتى مختلف از جمله Sudafed) يا در تركيب با دارو هاى آنتى هيستامين _ آنتى هيستامين دكونژستانت (با نام هاى تجارتى مختلف مثلاً (Tavist-D و Calritin- D) به درمان علائم احتقان و پرخونى بينى كه باعث گرفتگى بينى مى شود كمك مى كنند، اما نمى توانند واكنش آلرژى زمينه اى را معالجه كنند. دارو هاى ضداحتقان را نبايد به طور طولانى مدت مصرف كرد چرا كه ممكن است بر فشارخون و دفع ادرار تاثير بگذارند. از مصرف قطره هاى بينى ضد احتقان مثل فنيل فرين (با نام هاى تجارتى مثل (Neosynpherine) خوددارى كنيد مگر هنگامى كه دچار درد سينوس باشيد، زيرا اين قطره ها در صورتى كه بيش از ۴ روز مصرف شوند باعث پرخونى واكنشى مخاط بينى و بد تر شدن گرفتگى آن مى شوند. داروى ضد آسم Singulair اخيراً براى درمان آلرژى هاى فصلى هم مورد استفاده قرار گرفته است. Singulair يك داروى ضد التهاب است، اما آن هم به اندازه اسپرى هاى بينى كورتونى موثر نيست. اين دارو را در افرادى كه آلرژى هاى شديد دارند مى توان به دارو هاى آنتى هيستامين و اسپرى هاى بينى كورتونى افزود. دارو هاى هومئوپاتى نيز در درمان بعضى آلرژى ها موثر بوده اند. موارد التهاب ملتحمه چشم ناشى از آلرژى كه باعث قرمزى، خارش و تحريك چشم مى شود را نيز اغلب مى توان با قرص هاى آنتى هيستامين يا اسپرى هاى استروئيدى يا كورتونى، درمان كرد. از ماليدن چشم ها خوددارى كنيد، زيرا اين كار باعث آزاد شدن بيشتر هيستامين و بد تر شدن خارش و قرمزى مى شود. اگر علائم چشمى بهبود نيافت از يك قطره چشمى ضد حساسيت مانند نفازولين (Ocuhist) به كار بريد كه بدون نسخه پزشك قابل تهيه است. بسيارى از بيماران براى تعيين ماده آلرژى زايى كه به آن حساسيت دارند تقاضاى انجام تست پوستى مى كنند. در تست پوستى دكتر پوست را با سوزن هاى كوچكى كه آغشته با آلرژى هاى متفاوت مثل گروه علف ها يا پوسته بدن حيوانات خانگى خراش مى دهند و سپس منتظر بروز واكنش پوستى مى مانند. در صورتى كه آنتى هيستامين ها و استروئيد هاى بينى به فرد كمك نكنند تست پوستى انجام مى شود تا با شناسايى ماده آلرژن، حساسيت زدايى نسبت به آن انجام گيرد. اين شيوه در ۵۰ درصد موارد موثر هست. روش حساسيت زدايى نياز به آن دارد كه بيمار هر دو هفته يك بار گاهى براى سال ها پزشك را ملاقات كند، تا ماده آلرژن تدريجاً به فرد تزريق شود، البته در اين شيوه درمانى ممكن است در موارد نادرى فرد دچار واكنش هاى حساسيتى شديد (آنافيلاكسى) شود. اما براى معدود افرادى كه آلرژى هاى شديد دارند و به دارو ها پاسخ نمى دهند منافع اين روش بر خطرات آن برترى دارد.